Do trzech razy sztuka – głośniki niskotonowe, średniotonowe i wysokotonowe

Jeśli wzmacniacz jest sercem systemu dźwiękowego hi-fi, to głośniki są jego duszą. Bez nich nic nie działa, a wraz ze wzmacniaczem są odpowiedzialni za obraz dźwiękowy. Jeśli rozumiesz podstawową zasadę działania głośnika, podjęcie decyzji podczas zakupu będzie znacznie łatwiejsze. Dlatego w tym artykule skupimy się na trzech różnych typach głośników: niskotonowym, średniotonowym i wysokotonowym. W systemie hi-fi prawie zawsze wbudowanych jest kilka typów głośników.

Klasyczne głośniki trójdrożne i czterodrożne (kolumny podłogowe)

Zazwyczaj w dobrym głośniku hi-fi znajdziesz dwa, a nawet trzy rodzaje głośników. W obszarze hi-fi najczęściej spotykane są kolumny podłogowe o klasycznym systemie trójdrożnym. System ten zawiera najczęściej po jednym głośniku niskotonowym, średniotonowym i wysokotonowym. Oczywiście zdarzają się także wyjątki: kolumny ULTIMA 40Otwiera się w nowej karcie marki Teufel zawierają na przykład dwa głośniki niskotonowe, które zapewniają potężny i głęboki bas. W konstrukcji głośnika często spotykane są również dwa głośniki średniotonowe.

Otwiera się w nowej karcie

Powodem, dla którego prawie zawsze korzysta się z systemu trójdrożnego, jest podział częstotliwości w muzyce. Utwór muzyczny zawiera tony wysokie, średnie i niskie. Te zakresy częstotliwości są najlepiej odtwarzane przez odpowiednio dostosowane głośniki.

Dowiedz się więcej o różnych typach przetworników.

Wyjątek potwierdza regułę: głośniki szerokopasmowe

Te częstotliwości można teoretycznie odtworzyć za pomocą jednej membrany głośnika, czyli za pomocą głośnika szerokopasmowego, który odtwarza wszystkie zakresy częstotliwości. W praktyce odtwarza on tylko jedno brzmienie, które nie pokrywa ani najwyższego ani najniższego zakresu częstotliwości. Ponadto głośniki szerokopasmowe dobrej jakości są stosunkowo drogie.

Podział zakresu częstotliwości na typy głośników

Praktycznym rozwiązaniem jest podział częstotliwości na trzy różne głośniki, który jest stosowany od początku lat 60-tych. Wynika to z faktu, że konkretne głośniki są idealnie przystosowane do odtwarzania określonego zakresu częstotliwości. Słyszalny dla człowieka zakres częstotliwości mieści się w przedziale pomiędzy 20 a 20.000 Hz. Każdy typ głośnika jest odpowiedzialny tylko za określoną częstotliwość:

• Głośnik ultrawysokotonowy (super tweeter): od 10.000 do 20.000 Hz
• Głośnik wysokotonowy: od 2.500 do 20.000 Hz
• Głośnik średnio-wysokotonowy: od 400 do 20.000 Hz
• Głośnik średniotonowy: od 400 do 2.500 Hz
• Głośnik nisko-średniotonowy: od 40 do 2.500 Hz
• Głośnik niskotonowy: od 40 do 400 Hz
• Subwoofer: od 30 do 150 Hz
• Głośnik szerokopasmowy: od 40 do 20.000 Hz

Głośniki dwudrożne (kolumny podstawkowe)

Na podstawie wyżej wymienionej listy można zauważyć, że oprócz klasycznego podziału na głośniki niskotonowe, średniotonowe i wysokotonowe, istnieją również inne rodzaje głośników. O ile głośniki ultrawysokotonowe (super tweeter) są rzadko spotykane w obszarze hi-fi, o tyle głośniki średniotonowe i nisko-średniotonowe są dość powszechne. Stosuje się je wtedy, gdy w obudowie nie ma miejsca na trzy lub cztery rodzaje głośników. Tak jak w przypadku kolumn podstawkowych, które zazwyczaj są wyposażone w jeden głośnik wysokotonowy i jeden głośnik nisko-średniotonowy.

Otwiera się w nowej karcie

Głośnik nisko-średniotonowy przejmuje zarówno zadania głośnika średniotonowego, jak i niskotonowego. W przypadku tego dwudrożnego systemu głośnik nisko-średniotonowy nie będzie odtwarzał tak niskich dźwięków jak subwoofer, jednakże różnice są niewielkie.

Wskazówka: Czym jest decybel?

Dwudrożne i trójdrożne systemy marki Teufel

Inne typy konstrukcji z różnymi rodzajami głośników

Kolumny podłogowe i kolumny podstawkowe są dość powszechne w obszarze hi-fi. Jednakże aktualnie istnieje wiele innych rodzajów głośników. Najpopularniejsze z nich przedstawiamy poniżej.

Głośniki satelitarne

Zacznijmy od głośników satelitarnych systemu 5.1. Znajdująca się z tyłu 1 oznacza subwoofer. Z tego wynika, że głośnik satelitarny odtwarza tyko tony wysokie i średnie, a o tony niskie dba subwoofer. Jednak większe systemy 5.1 często wykorzystują normalne głośniki, które są stosowane w zestawach stereo, więc nie jest żaden specjalny rodzaj konstrukcji.

Otwiera się w nowej karcie

Inaczej wygląda to w mniejszych systemach 5.1. W niektórych przypadkach te „satelity” są wyposażone tylko w jedną membranę, która jest odpowiedzialna za odtwarzanie wszystkich zakresów częstotliwości oprócz basu. Dla tonów niskich sygnały są rozdzielane znacznie wyraźniej. System dwudrożny jest powszechny również w małych głośnikach satelitarnych, jednakże zawiera on tylko głośnik wysokotonowy i średniotonowy. Zasadniczo budowa takiego głośnika satelitarnego nie mówi za wiele o jego jakości, nawet jeśli wielu ekspertów hi-fi jest nieco innego zdania. Najlepszym przykładem są coraz popularniejsze soundbary.

Soundbary

W soundbarze zintegrowanych jest kilka rodzajów głośników. Nie można ogólnie stwierdzić, jakie typy głośników są w nim zintegrowane, ponieważ każdy model jest zbudowany inaczej.

Otwiera się w nowej karcie

Niektóre soundbary potrzebują zewnętrznego subwoofera, a inne nie. W zależności od modelu w jednym soundbarze może być zintegrowanych aż sześć różnych głośników – od klasycznego głośnika wysokotonowego, po średniotonowy i nisko-średniotonowy. Mimo tak kompaktowego rozmiaru, wysokiej jakości soundbary odtwarzają naprawdę dobry dźwięk.

To samo tyczy się innych konstrukcji głośników. Na przykład popularne stacje dokujące do urządzeń iPod zawierają najczęściej kilka mniejszych głośników, w tym bardzo często głośniki średnio-wysokotonowe i nisko-średniotonowe.

Wskazówka: Soundbar czy system 5.1? Jeśli nie wiesz, które rozwiązanie jest dla Ciebie najlepsze, koniecznie przeczytaj ten artykuł.

Ultima 40: każdy zakres częstotliwości brzmi legendarnie

Otwiera się w nowej karcie

▶ ULTIMA 40 Surround + DENON X3800H DAB „5.1-Set”: Zestaw surround ULTIMA 40 łączy w sobie potężny dźwięk hi-fi z wyraźnym dźwiękiem przestrzennym. Kolumny podłogowe ULTIMA 40 działają jako system trójdrożny, wyposażony w 25-milimetrowy głośnik wysokotonowy z falowodem oraz dwa głośniki niskotonowe. Dzięki temu nawet przy wyższych poziomach głośności możliwe jest uzyskanie szczegółowego, przestrzennego brzmienia. Głośnik centralny z podwójnym głośnikiem średnio-niskotonowym i wtyczką fazową zapewnia, że dialogi pozostają precyzyjne i zrozumiałe. System jest sterowany przez Denon X3800H DAB, który jako amplituner AV stanowi solidną podstawę dla klasycznego kina domowego 5.1 z dźwiękiem z filmów, seriali i telewizji.

▶ THEATER 500 KOMBO 2: Model THEATER 500 KOMBO 2 udowadnia, że trójdrożne kolumny podłogowe sprawdzają się nie tylko w kinie domowym, ale także w klasycznym trybie stereo. Kolumny zapewniają wyraźne rozdzielenie tonów wysokich, średnich i niskich, gwarantując precyzyjne, zrównoważone odtwarzanie muzyki oraz stabilną scenę dźwiękową. Amplituner KOMBO 62 Mk2 z łatwością steruje zestawem o mocy 2 x 130 W i wygodnie integruje muzykę, dźwięk z telewizora oraz streaming za pośrednictwem HDMI ARC, Spotify Connect, radia lub Bluetooth. Wszechstronny zestaw stereo dla wszystkich, którzy traktują muzykę równie poważnie jak filmy.

Systemy 5.1 firmy Teufel

Podsumowanie

• Podczas zakupu głośnika zwróć uwagę na jego specyfikację podaną na karcie informacyjnej produktu.
• Jeśli rozważasz zakup bardzo kompaktowego głośnika, w którym znajduje się jedynie głośnik nisko-średniotonowy, nie oczekuj głębokich i potężnych basów.
• Jeśli w głośniku zintegrowany jest również głośnik niskotonowy, czego nie widać z zewnątrz, możesz spodziewać się głębokich basów.
• Klasyczny system trójdrożny jest bardzo często spotykany w obszarze hi-fi.  Jednakże w charakterystyce głośnika z pewnością znajdziesz informację o tym, czy w głośniku wbudowany jest także drugi głośnik niskotonowy.

Często zadawane pytania